fa بومی‌سازی پروتکل مدیریت مصدومان با حجم انبوه (MCM) و ارزیابی اثربخشی آن در تیم درمان بیمارستان خاتم‌الانبیا زاهدان تخصصي Special پژوهشي Orginal <div style="text-align: justify;"><strong>هدف</strong>: حوادث تروریستی با مصدومان انبوه، یکی از چالش‌های اصلی نظام سلامت در مناطق پرخطر کشور است. آمادگی بیمارستان‌ها و تیم درمان برای پاسخ سریع و منسجم، نقش مهمی در کاهش مرگ‌ومیر و عوارض دارد. این مطالعه با هدف بومی‌سازی پروتکل مدیریت مصدومان با حجم انبوه و ارزیابی اثربخشی آن بر آمادگی تیم درمان بیمارستان خاتم‌الانبیا زاهدان انجام شد.<br> <strong>روش‌ها</strong>: این مطالعه یک طرح توسعه و ارزیابی برنامه آموزشی با ماهیت شبه‌تجربی بود. پروتکل MCM با بهره‌گیری از منابع معتبر بین‌المللی و انطباق با ظرفیت‌ها، محدودیت‌ها و نیازهای بیمارستان خاتم‌الانبیا زاهدان بومی‌سازی شد. برنامه آموزشی با استفاده از رویکرد آموزش مبتنی بر شبیه‌سازی و یادگیری تیم‌محور طراحی و برای کارکنان اورژانس و بخش‌های مرتبط اجرا گردید. داده‌ها به‌صورت کیفی از طریق مشاهده ساختارمند عملکرد تیمی، جلسات گزارش‌گیری و تحلیل محتوای تجارب شرکت‌کنندگان جمع‌آوری و تحلیل شدند.<br> <strong>یافته‌ها</strong>: یافته‌های کیفی نشان داد اجرای برنامه آموزشی بومی‌سازی‌شده موجب ارتقای هماهنگی تیمی، بهبود تصمیم‌گیری در شرایط بحرانی، افزایش انسجام عملکردی در ساختار فرماندهی حادثه، و افزایش اعتماد و آمادگی کارکنان در مواجهه با حوادث تروریستی با مصدومان انبوه شد. شرکت‌کنندگان کاربردی‌بودن، واقع‌گرایی و امکان اجرای عملی پروتکل در محیط واقعی بیمارستان را از مهم‌ترین نقاط قوت برنامه ذکر کردند.<br> <strong>نتیجه‌گیری</strong>: بومی‌سازی پروتکل MCM همراه با برگزاری آموزش‌های سناریومحور در محیط واقعی بالینی، به‌طور مؤثری آمادگی تیم درمان بیمارستان را برای پاسخ مؤثر به حوادث تروریستی افزایش می‌دهد. توصیه می‌شود ادغام این آموزش‌ها در برنامه سالانه بیمارستان و توسعه آن برای سایر سناریوهای بحران مورد توجه قرار گیرد.<br> &nbsp;</div> <div style="text-align: justify;"><strong>Introduction</strong>: Terrorist incidents involving mass casualties are critical challenges for healthcare systems, particularly in high-risk regions. Hospital preparedness and coordinated clinical response are key determinants in reducing morbidity and mortality. This study aimed to localize the Mass Casualty Management (MCM) protocol and evaluate its effectiveness on the clinical response team at Khatam-Al-Anbia Hospital, Zahedan.<br> <strong>Methods</strong>: This was a program development and evaluation study with a quasi-experimental approach. The MCM protocol was adapted based on international guidelines and contextualized to the hospital&rsquo;s resources, needs, and operational limitations. The educational program was designed and implemented using Simulation-Based Education (SBE) and Team-Based Learning (TBL) for emergency department staff and related units. Data were collected qualitatively through structured observation of team performance, debriefing sessions, and content analysis of participants&rsquo; experiences.<br> <strong>Results</strong>: Qualitative findings revealed that the localized educational program led to improved team coordination, enhanced clinical decision-making in crisis conditions, strengthened functional integration within the Incident Command System, and increased confidence and preparedness among staff in responding to mass-casualty terrorist events. Participants reported realism, applicability, and contextual suitability of the localized protocol as major strengths of the program.<br> <strong>Discussion</strong>: The Localization of the MCM protocol combined with scenario-based clinical training effectively enhances hospital response preparedness for mass-casualty terrorist incidents. Integrating such training into annual hospital education programs and expanding it to other disaster scenarios is recommended.<br> &nbsp;</div> مدیریت مصدومان انبوه, آموزش مبتنی بر شبیه‌سازی, یادگیری تیم‌محور, آمادگی بیمارستان, حوادث تروریستی. Mass Casualty Management, Simulation-Based Education, Team-Based Learning, Hospital Preparedness, Terrorist Incidents. 435 446 http://dsme.hums.ac.ir/browse.php?a_code=A-12-574-6&slc_lang=fa&sid=1 Ali Abdolrazaghnejad علی عبدالرزاق نژاد ali.abdolrazaghnejad@zaums.ac.ir 100319475328460010484 100319475328460010484 No Department of Medical Emergencies, Zahedan University of Medical Sciences, Zahedan, Iran. گروه طب اورژانس، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی زاهدان، زاهدان، ایران. Maryam Ziaei مریم ضیایی mziaei3@gmail.com 100319475328460010485 100319475328460010485 Yes Department of Medical Emergencies, Zahedan University of Medical Sciences, Zahedan, Iran. گروه طب اورژانس، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی زاهدان، زاهدان، ایران.